آيا سجده براى غير خدا جايز است؟
خداوند در سوره يوسف، آيه 100، مىفرمايد: «و رفع ابويه على العرش و خروا له سجدا و قال يا ابت هذا تاويل رؤياى من قبل؛ و پدر ومادر خود را بر تخت نشاند و همگى به خاطر او به سجده افتادند و گفت: پدر! اين تعبير خوابى است كه قبلا ديدم.» (چون يوسف قبلا در خواب ديده بود كه خورشيد و ماه و يازده ستاره در برابر او به سجده افتادند.)
ولى از طرفى در تاريخ مىخوانيم: «هنگامى كه امير مؤمنان (ع) عازم صفين بودند، گروهى كه در كنار جاده صف كشيده بودند، طبق رسم و احترامى كه براى سلاطين ساسانى قبلا معمول مىداشتند، تا چشمانشان به آن حضرت افتاد، به خاك افتادند. امير مؤمنان (ع) تا اين منظره را ديد شديدا ناراحت شد و فرمود: چه معصيت بى لذتى را مرتكب مىشويد، برويد پى كار خود كه من هم مانند شما مخلوق خدا هستم!»
سجده به عنوان پرستش، مخصوص ذات مقدس خداوند است و براى هيچ كس غير او جايز نيست.
پدر و مادر و برادران يوسف همان طور كه در تفسير اين آيه از حضرت صادق و حضرت هادى (ع) نقل شده است، اين سجده را به عنوان شكر براى خداوند به جا آوردند و چنان كه صاحب تفسير مجمع البيان گفته است، ضمير «له» در «خروا له سجدا» به خداوند بر مىگردد نه به يوسف يعنى سجده براى خداوند كردند.
در جريان سجده فرشتگان در برابر آدم (ع) نيز مطلب از همين قرار است، يعنى سجده براى خدا و آدم قبله بوده است.
روى اين بيان، ديگر منافاتى ميان آيه و مطلب تاريخى كه از امام امير مؤمنان على (ع) نقل شده است وجود ندارد.