محرمات اعتكاف

72- آنچه بر معتكف حرام است به طور اجمال بدين شرح است:

* استفاده از عطريات و گياهان خوشبو

* خريد و فروش‏

* مجادله

* استفاده شهوانى از جنس مخالف‏

* استمناء (1)

توضيح محرمات اعتكاف‏

73- بوئيدن عطريات و گياهان خوشبو براى كسى كه از آن لذت مى‏برد در حال اعتكاف حرام است، پس‏(2) براى كسى كه حس بويايى ندارد اشكال ندارد.

74- در حال اعتكاف ، خريد و فروش و بنابر احتياط واجب، هر نوع داد و ستدى؛ مانند اجاره و مضاربه حرام است .

75- هر چند داد وستد در حال اعتكاف حرام است، ولى باطل كننده اعتكاف نيست.

76- اشتغال به امور دنيوى؛ مانند خياطى، نساجى نقاشى، مطالعه و امثال آن اشكال ندارد.

77- در حال اعتكاف مجادله در امور دنيوى و دينى در صورتى كه به قصد غلبه بر طرف مقابل و اظهار فضيلت و برترى باشد حرام است ، اما اگر به قصد اظهار حق و بازداشتن طرف از طريق باطل باشد نه تنها حرام نيست، بلكه از افضل طاعات و عبادات است.

78- هرگونه استفاده شهوانى از جنس مخالف، نظير لمس، بوسه و آميزش حرام است و فرقى در اين مسأله‏(3) بين زن و مرد نمى‏باشد.

79- در حال اعتكاف نگاه از روى شهوت به همسر خود اشكال ندارد، هر چند احتياط مستحب ترك آن است.

80- استمناء نيز بنابر احتياط واجب از محرمات اعتكاف شمرده شده است، هر چند از راه حلال آن؛ مانند بازى با همسر باشد. گر چه استمناء حرام در هر حال حرام و از گناهان بزرگ است ولى در حال اعتكاف گناهى بزرگتر است.

81- معتكف بايد روزها را روزه‏دار باشد و از هر كارى كه روزه را باطل مى‏كند، پرهيز كند و هر آنچه روزه را باطل مى‏كند ، اعتكاف را نيز باطل مى‏كند.

82- اگر معتكف جماع كند اعتكافش باطل است ولى اگر يكى ديگر از محرمات را مرتكب شود، احكام‏(4) مفصلى دارد كه در بحث «قضا و كفاره اعتكاف» خواهد آمد.

83- بر معتكف واجب نيست از كارهايى كه بر محرم حرام است؛ مثل پوشيدن لباس دوخته وكندن مو از بدن و نگاه در آينه پرهيز كند، هر چند احتياط مستحب است.

84- بجز مبطلات روزه، ساير محرمات، اختصاص به روز ندارد، بلكه در شب نيز بايد ازآنها پرهيز كند.

85- س : عطر و گلاب زدن يا بو كردن عطر و گلاب اعتكاف را باطل مى‏كند يا خير؟

آيت الله تبريزى : استعمال عطر و گلاب چنانچه مستلزم بو كردن آن باشد، هر چند بر معتكف حرام است لكن بطلان اعتكاف از جهت آن محل اشكال است و اگر معتكف در روز سوم اين كار را كرده بايد اعتكافش را تمام كند.

آيت الله سيستانى: بو كردن آنها اعتكاف را باطل مى كند.

آيت الله بهجت:اگر با تلذذ باشد بنابر احتياط باطل مى‏شود واحتياط واجب در صورت وجوب اعتكاف (آن است كه ) آن را تمام كند و سپس قضا نمايد.

86- س : آيا در صورت نياز مى‏تواند خريد و فروش نمايد؟ آيا توكيل يا نقل به غير بيع لازم است ؟(6)

آيت الله مكارم:در صورت عدم امكان توكيل يا نقل به غير بيع اشكالى ندارد.

آيت الله بهجت:در صورت اضطرار براى حاجت خودش مانعى ندارد.

87- س : ارتكاب سهوى محرمات اعتكاف چه حكمى دارد؟

آيت الله فاضل لنگرانى: ارتكاب سهوى سائر محرمات غير از جماع ضررى به اعتكاف نمى‏زند.

آيت الله مكارم :خالى از اشكال نيست.

آيت الله بهجت:ارتكاب سهوى ، حرام و مبطل نيست.


1- استمناء يعنى انسان با خود كارى كند كه از او منى بيرون آيد.
2- آيت الله سيستانى ، آيت الله مكارم: نسبت به عطريان لذت بردن معتبر نيست ، پس اگر بوى آن را احساس كند، هر چند لذت نبرد حرام است.
آيت الله فاضل: اگر بو را احساس مى‏كند ولى لذت نمى‏برد، بنابر احتياط واجب بايد پرهيز كند.
3- آيات عظام خويى، مكارم، سيستانى ، صافى: لمس و بوسه، بنابر احتياط واجب حرام است.
4- آيت الله خويى، آيت الله اراكى: در غير جماع اگر سهواً باشد اعتكاف باطل نيست .
آيت الله گلپايگانى، آيت الله مكارم: بنابر احتياط واجب اعتكاف باطل است .
آيت الله سيستانى : جماع نيزحكم ساير محرمات را دارد.
5- آيت الله مكارم: نسبت به نپوشيدن لباس دوخته و پوشيدن لباسى مانند لباس احرام ، احتياط مستحب نيست بلكه بهتر است نپوشند، چون خلاف عمل افراد متشرع و ممكن است گمان بدعت نيز داشته باشد.
6- يعنى به شخص ديگرى وكالت دهد تا از طرف او خريد و فروش كند يا به غير خريد و فروش ، مثلاً با قرض يا بخشش نقل و انتقال كنند.