ملا محمد باقر سبزوارى , معروف به ((محقق سبزوارى )), اهل سبزوار بوده و در مكتب اصفهان كـه هـم مـكـتب فقهى بوده و هم فلسفى پرورش يافته و از اين رو جامع المعقول والمنقول بوده اسـت نـام او در كتب فقهيه زياد برده مى شود و كتاب معروف او در فقه ,يكى به نامه ((ذخيره )) و ديـگرى به نام ((كفايه )) است و چون فيلسوف هم بوده است , برالهيات شفاى ابوعلى سينا حاشيه نـوشـتـه و درسـال 1090 هـجـرى درگـذشـتـه است محقق سبزوارى نزدشيخ بهايى و مجلسى اول تحصيل كرده است ((1)) .
فقيه بزرگوار, محقق سبزوارى , فرزند محمد مؤمن خراسانى , در سبزوار متولد شده ودر اصفهان سـكـنـى گزيده است او از اكابر علما و فقهاى شيعه در قرن يازدهم هجرى بوده است وى عالمى فاضل و محقق مدقق , فقيهى اصولى , متكلم , حكيم متاله , ازاكابر اصحاب مجلسى اول و از فحول شاگردان و تلامذه شيخ بهايى و دايى مكرم آقاجمال خوانسارى , و برادر زن آقا حسين خوانسارى و استاد او بوده است امامت جمعه و جماعت و منصب شيخ الاسلامى و تدريس مدرسه ملا عبداللّه شوشترى به او تفويض گرديد با ملا محسن فيض كاشانى رابطه الفت و انس داشت و در اثرعنايت خـاص شاه عباس ثانى (سلطنت 1051 ـ 1078) بسيار محترم و بر ديگران مقدم بود در علوم عقلى از شـاگردان ميرفندرسكى , و در علوم نقلى از شاگردان ملا حسنعلى شوشترى و برخى ديگر از اكابر وقت بود.
او در دوران صفويه در كمال احترام و اكرام مى زيست و بر اقران و امثال مقدم بود.
1 ـ جامع الزيارات عباسى به زبان فارسى كه براى شاه عباس ثانى نگاشته است .
2 ـ حاشيه الهيات شفا.
3 ـ حاشيه شرح اشارات .
4 ـ ذخيرة المعاد فى الارشاد كه تا آخر باب حج است و در تهران چاپ شده است و به همين جهت صاجب ذخيره ناميده مى شود.
5 ـ روضه الانوار فى آداب الملوك .
6 ـ شرح زبدة الاصول شيخ بهايى .
7 ـ كفاية الفقه كه در تهران چاپ شده است .
او طبع شعر روانى نيز داشته است و رباعى زير از اوست :
او پـس از يـك عـمـر خـدمـت در راه فـقـه و فقاهت , در سال 1090 ه ق در اصفهان درگذشت و جنازه اش به مشهد مقدس رضوى (ع ) منتقل گرديد و در مدرسه ميرزاجعفر, در سردابى محاذى قبر شيخ حر عاملى مدفون گرديد در ماده تاريخش گفته شده است : ((شد شريعت بى سر و افتاد از پا اجتهاد)) كه مجموع عدد شريعت بدون ((شين )) و اجتهاد بدون ((دال )) ماده تاريخ وفات او, يعنى 1090 است ((2)) .